با سلام لطفا در صورت تمایل ثبت نام کرده و از مطالب سایت حقوقی لذت ببرید.

امروزه بیشترین  دعوی و شکایت در دادسرا ارتباط با چک برگشتی دارد قانون گذار صدور چک بلامحل را جرم تلقی نموده است و برای آن مجازات تعیین کرده است اما این مقاله بیشتر جنبه کاربردی چک کیفری چگونگی طرح شکوائیه برای چک و مباحث کیفری چک را بیان میدارد

چک کیفری چیست

 

با توجه به قانون چک هر گاه کسی اقدام به صدور چک نمایید و در سر رسید وجه آن را تامین ننماید مجرم میباشد و بسته به شرایط محوم به  زندان میگرردد چک کیفری دارای شرایط خاصی است تا این شرایط وجود نداشته باشد صادر کننده چک  مجازات نمیشود.

مجازات‌های چک بی‌محل


 

در اقدام به صدور چک‌های بلامحل متعدد مجموع مبالغ مندرج در همه آنها در نظر گرفته می‌شود

• مبلغ چک کمتر از 10/000/000 ریال باشدحبس تا حداکثر شش‌ماه

• مبلغ چک بین 10/000/000الی50/000/000 ریال باشد.حبس از شش‌ماه تا یک سال

• مجازات‌های چک بلا محل مبلغ چک بیش از50/000/000ریال باشد.حبس یک تا دوسال ممنوعیت از داشتن دسته چک به مدت دو سال

چه اقداماتی از طرف صادر کننده چک کیفری جرم هست و مجازات دارد

• اگر فرد هنگام صدور چك، معادل مبلغ چك، موجودی نداشته باشد .

• موجباتی فراهم شود كه بانك  به جهت عدم تطابق مبلغ به ریال و تومان یا عدد و حروف از پرداخت خودداری كند.

• موجباتی فراهم شود كه بانك به جهت عدم تطابق امضا از پرداخت خودداری كند.

• موجباتی را فراهم كند كه بانك به جهت عدم تطابق تاریخ به حروف و عدد از پرداخت خودداری كند.

• عمداً تمام یا بخشی از موجودی را از حساب خارج كند.

• صادر كننده چك موجباتی را فراهم كند كه بانك به جهت قلم خوردگی مندرجات چك از پرداخت خودداری كند.

مدت زمان قابل قبول برای طرح شکایت کیفری از چک


 

 به موجب ماده ۱۱ قانون صدور چک، در صورتی که دارنده چک تا ۶ ماه از تاریخ صدور چک برای وصول آن به بانک مراجعه نکند قابل تعقیب کیفری نخواهد بود. همچنین در صورتی که ظرف ۶ ماه از تاریخ صدور گواهی عدم پرداخت بانک، دارنده چک شکایت ننماید، دیگر حق شکایت کیفری نخواهد داشت. در صورتی که این مهلت ها رعایت نشود تنها حق شکایت کیفری از بین می رود؛ اما حق پیگیری حقوقی محفوظ می ماند.

مواردی که چک بلامحل قابل تعقیب جزائی نیست


 

در صورتی که ظرف ۶ ماه از تاریخ صدور چک، دارنده چک جهت وصول وجه آن به بانک مراجعه نکرده باشد.

در صورتی که ظرف ۶ ماه پس از تاریخ صدور گواهی عدم پرداخت از جانب بانک، دارنده چک شکایت ننماید.

در صورتی که چک بلامحل پس از برگشت به شخص دیگری منتقل شود که در این صورت شخص اخیر حق تعقیب کیفریراندارد؛امامیتوانددعوای حقوقی مطرح کند.

    در صورتی که صادرکننده چک فوت نماید.

    ۵- در صورتی که صادرکننده چک قبل از شکایت دارنده چک، وجه آن را نقدا بپردازد یا موجبات پرداخت وجه چک و خسارات وارده را فراهم کند.

    ۶-درصورت گذشت شاکی (دارنده چک)

    ۷- در صورتی که بعد از شکایت کیفری، شاکی چک را به دیگری انتقال دهد یا حقوق خود را به هر نحو به دیگری واگذار نماید.

 

شرایط چک کیفری چیست


 

به صورت خلاصه شرایط چک کیفری دارای شرایط ذیل میباشد

چک کیفری باید وعده دار نباشد

به این مفهوم که چک به روز صادر گردیده باشد که با توجه به عرف جامعه این امر اگر محال نباشد معدود است و اکثر چک های صادر گردیده وعده دار میباشند ولیکن با توچه به فقدان دلیل از طرف صادر کننده دارنده چک با شکایت به عنوان صدور چک بلا محل شکایت از صادر کننده چک مینماید.

چک کیفری باید سفید امضا نباشد

چکی که بدون تاریخ باشد وصف کیفری ندارد و دارنده آن باید از طریق حقوقی اقدام به وصول چک نمایید.

چک کیفری نباید  ناشی از قرارداد باشد

چکی کیفری است که ناشی از قرارداد یا در چک قید نگردیده باشد که بابت ...... میباشد این نوع از چک ها کیفری نمیباشند.

هرگاه ثابت شود چك بابت معاملات نامشروع يا ربا (بهره) صادر شده است

افراد صالح برای شکایت کیفری


 

 طبق ماده ۱۱ قانون صدور چک، حق شکایت کیفری متعلق به دارنده چک است. دارنده چک از نظر قانون شخصی است که برای اولین بار چک را به بانک ارائه داده است اعم از اینکه آورنده چک به بانک کسی باشد که چک به نام او صادر شده است و یا اینکه پس از ظهرنویسی چک به وی انتقال یافته باشد. قانونگذار برای تشخیص اینکه چه کسی اولین بار به بانک برای وصول مراجعه کرده است، بانک ها را مکلف کرده است که به محض مراجعه دارنده چک، هویت کامل و دقیق او را با قید محل اقامت در پشت چک با ذکر تاریخ، قید کنند.در صورتی که دارنده چک بخواهد چک را توسط شخص دیگری به نمایندگی از او وصول کند در صورت غیرقابل پرداخت بودن چک، حق شکایت کیفری برای دارنده چک به استناد رای وحدت رویه قضائی شماره ۳۱- ۱۶/۱۲/۱۳۶۱ دیوان عالی کشور محفوظ می ماند.

دادسرای صالح به رسیدگی شکایت صدور چک بلا محل


 

با توجه به محل وقوع جرم دادگاهی صالح است که چک در حوزه آن دادگاه به بانک رفته و برگشت خورده است

نحوه مطالبه ضرر وضیان ناشی از چک برگشتی

شاکی میتواند در مرحله تحقیقات  مقدماتی در خواست تامین خواسته نمایید با معرفی اموال و یا آنکه در دادگاه تا قبل از  جلسه رسیدگی دادخواست مطالبه وجه چک کیفری را بخواهد و دادگاه مکلف به رسیدگی به موضوع و صدور حکم محکومیت در این باب میباشد.

نمونه شکوائیه صدور چک بلا محل


     موضوع شکایت: تقاضای تعقیب کیفری مشتکی عنه به عنوان صدور چک بلامحل

    ریاست محترم دادسرای عمومی و انقلاب ناحیه شهرستان

    احتراما،

    آقای/ خانم (مشخصات صادرکننده چک درج شود) به نشانی...چکی به شماره (مشخصات چک + نام بانک)  به مبلغ ...ریال از حسابجاری خود به شماره ... عهده بانک...شعبه.... بابت دین خود به اینجانب صادر نموده که پس از مراجعه به بانک محال علیه به علت... برگشت خورده است. با ارائه فتوکپی پشت و روی چک و دو نسخه فتوکپی مصدق گواهی نامه بانک مبنی بر عدم پرداخت وجه چک، تقاضای تعقیب قانونی نامبرده را دارم.  متعاقبا نیز دادخواست ضرر و زیان در خصوص مطالبه وجه چک و خسارات ناشی از دادرسی را تقدیم خواهم نمود.

           با احترام

   مدارک لازم جهت شکایت کیفری از چک


 

1اصل چک برگشتی                    2  اصل گواهینامه عدم پرداخت           3    کارت ملی شاکی

مزایای داشتن وکیل در چک کیفری


 

استفاده از دانش تجربه و بررسی کیفری بودن چک توسط وکیل متخصص کیفری

عدم اطاله رسیدگی و صرفه جویی در زمان

عدم نیاز به حضور شاکی

اجرای رای جلب متهم  توقیف اموال متهم

 

Comments